Китоб аз даврони қадим ҳамчун сарчашмаи ақлу хирад, дониш ва ахлоқи ҳамида қадршиносӣ мешуд. Аҷдодони мо онро беҳтарин ҳамнишину ҳамроз, омӯзгори беминнат ва ҳамсӯҳбати хушгуфтору беозор медонистанд. Маҳз китоб буд, ки дар танҳоӣ анис ва ҳамдаму фурӯғи субҳи доноӣ ба ҳисоб мерафт. Ин ҳама гувоҳи он аст, ки дар зеҳнияти халқи мо, китоб пайваста нақши калидӣ дар ташаккули инсон ва рушди ҷомеа бозидааст.

Китоб танҳо як маҷмӯаи саҳифаҳо нест, балки он сарчашмаи ақлу хирад, ганҷинаи дониш ва калиди тамаддуни башарӣ мебошад. Таърихи пурифтихори миллати тоҷик гувоҳ аст, ки бузургони мо – Рӯдакиву Фирдавсӣ, Синову Ҳофиз, Ҷомиву Хайём – ҳама аз хӯшачинони майдони дониш ва китоб буданд. Онҳо мероси бузургеро барои наслҳои оянда гузоштаанд, ки ин мерос маҳз тавассути китоб то ба мо расидааст.